kigogo

Maswali na majibu: Kigogo

Jamii imemkandamiza mwanamke.

Thibitisha ukweli wa kauli hii kwa kurejelea Tamthilia ya Kigogo.

1. Kudharauliwa

Majoka anasema wanawake ni wanawake tu.

2. Kutumiwa kama chombo cha mapenzi

Majoka anataka kuishiriki mapenzi na Ashua kama kigezo cha kumpa msaada.

3. Kupigwa

Tunu anapigwa na kuvunjwa mguu na Chopi,Ngurumo na vijana wengine.

4. Kutusiwa

Majoka anasema « sina time ya wanawake »

5. Kufungwa bila hatia

Majoka anamfunga Ashua kwa madai ya kuzua vurugu katika ofisi ya serikali.Ilikuwa ni njia ya kulipiza kisasi kwa Sudi na kumnasa Ashua.

6. Kunyimwa kura

Tunu anapoenda mangweni kujaribu kuwakomboa walevi wamuimbia nyimbo za kumkejeli. Ngurumu anadai kuwa hawezi kumpa mwanamke kura.

7. Kutopewa nafasi ya uongozi katika jamii

Kenga anamwuliza Sudi iwapo Sagamayo ishawahi kuwa na Shujaa wa kike.

8. Kupangiwa njama ya kuuwawa

Kenga na Majoka wanapanga njama ya kumwangamiza Tunu.Wanawatuma vijana,akiwepo Chopi kumwangamiza lakini wanamvunja mguu.

9. Kuishi kwa hofu

Hashima anasema kuwa yeye na Tunu wake wanaishi kwa hofu,kila waamkapo wanapiga alhamdulillahi.

10. Kusalitiwa katika ndoa

Majoka anasema kuwa hampendi Husda bali alimwoa ili kutimiza wajibu wake kama kiongozi.Majoka anampenda Ashua.

Maswali mengine


Content Protection by DMCA.com
Share this;

Majibu

Bonyeza hapa ili upate maswali ya majibu haya

  1. MUKTADHA
    • Msemaji ni Kenga
    • anamwambia Sudi
    • wako katika karakana sokoni Chapakazi
    • Sudi amekataa mradi wa kuchonga Kinyago cha Ngao,Kenga anamweza kuwa akikubali mradi huo maisha yake yatabadilika kwani atapata tuzo nyingi pamoja na likizo ya mwezi mmoja lakini anakataa,

2. UMUHIMU WA KENGA

Tazama: namna ya kueleza umuhimu wa mhusika

Kuendeleza maudhui ya ufisadi

Baada ya Kenga kumsaidia Majoka kufunga soko na kungoa vibanda  Majoka anamhadi Kenga kipanda cha ardhi sokoni

kuendeleza maudhui ya usaliti

Anamwambia Majoka kuwa ikiwa amekataa kushindwa yeye amekubali na anajiunga na umati na kupokelewa.

  • Kuendeleza ploti

Hatua ya Ashua kwenda Ofisini na mwa Majoka na kutiwa nguvuni ilikuwa imepangwa na Kenga.

  • Kuendeleza maudhui ya mauaji

Kenga anatoa pendekezo la Chopi kuenda safari (kuuawa) kwani anajua mambo mengi na huenda akatoboa mipangao ya kumwangamiza Tunu.

  • Ni mfano wa washauri wanaounga mkono uongozi dhalimu

Kenga anamfahamisha Majoka kuwa watawawekea kina Tunu vidhibitimwendo na hatimaye kuwakomesha.

  • Kenga ametumiwa kuonyesha mbinu anazotumia Majoka kuongoza

Anamwambia Sudi kuwa atapata zawadi nyingi iwapo atakubali mradi wa kuchonga kinyago cha Ngao.

  • Kenga ni kielelezo cha washauri wachochezi

Majoka anapomwambia kuwa wataongeza mishahara kisha wapandishe kodi Kenga anamwambia kuwa mtu hawi mwana wa shujaa bila sababu. Pia, anamwambia Majoka aache kuwa na moyo  wa huruma.

  • Kenga anaendeleza maudhui ya taasubi ya kiume

Baada ya kukitazama kinyago anachochonga Sudi anasema Sagamayo haijawai kuwa na shujaa wa kike

  • Ametumiwa kukuza maudhui ya mapuuza

Anamwambia Majoka asiyapuuze maandamano yanayoendelea. Majoka anasema kuwa waandamanaji watachoka hatimaye anaondolewa uongozini.

  • Mwandishi amemtumia kuonyesha namna viongozi wananyanyasa watawaliwa

Kenga anamwambia Majoka atangaze kuwa maandamano ni haramu na awaamuru maafisa wa polisi kutumia nguvu zaidi.

3. MBINU ANAZOTUMIA MAJOKA KUONGOZA

  • Vitisho – Siti anasema kuwa wametumiwa vijikaratasi vinavyosema wahame Sagamoyo.Hii ni baada ya jirani yao Sudi kuingilia siasa za kumpinga Majoka.
  • Mauaji– Jabali aliwauawa kwa sababu alikuwa mpinzani wa Majoka.
  • Vyombo vya dola– Polisi waliwaua vijana waliokuwa wakiandamana.Pia, wanatumia vitoza machozi kuwatawanya waandamanaji.
  • Propaganda – Kupitia redio, Majoka anawaambia Wanasagamoyo wasiwaruhusu watu wachache waliojazwa kasumba za kikoloni kuwarejesha kwenye utumwa wa kimawazo.
  • Tenga tawala– hataki kuzungumza na Tunu na Sudi wote wakiwa pamoja.Tunu anamwambia aseme nao wote anapotambua kuwa anataka kuwagawa.
  • Kukiuka sheria– Anampa mama pima kibali cha kuuza pombe haramu kwa Ngurumo na asiya wanamuunga Majoka mkono.
  • Kufuta kazi wasiomuunga mkono – Majoka anamfuta kazi kingi kwa anapokataa kuwapiga watu risasi sokoni Chapakazi.
  • Ulaghai-Majoka anasema ataongeza mishahara ya waalimu na wauguzi kwa aslimia kidogo kisha apandishe kodi kwani hesabu nzuri ni kutia na kutoa.
  • Kuwafunga watu jela– Ashua anafungwa kwa madai ya kuzua vurugu katika ofisi ya serikali. Hii ilikuwa fursa ya kulipiza kisasi kwa Sudi.
Content Protection by DMCA.com
Share this;

Kigogo: Uchanganuzi wa tendo la kwanza

KIGOGO: Pauline Kea

Onyesho la Kwanza

Tendo la 1&2

Mandhari: kwenye karakana,soko la Chapakazi

Wakati : saa mbili asubuhi

Wahusika : Boza,Sudi,Kombe,Ashua,Mzee Kenga,Chopi,Tunu

Maswali ya Uchanganuzi

  • Kwa nini Boza anatematema mate ?
  • Ashua anafanya kazi gani?
  • Taja shida wanazopitia sokoni.
  • Taja mambo yanayoonyesha kuwa Boza,Sudi,Ashua na Kombe ni maskini.
  • Boza ana msimamo gani kuhusu utawala wa sagamoyo.
  • Kombe anamaanisha nini anaposema “kuwa moshi utazaa moto”.
  • Kwa nini mke wa Boza alipewa kandarasi ya kuoka keki?
  • Thibitisha kuwa mzee kenga ni “mwenye nchi”.
  • Linganisha sifa za shujaa wa kweli wa Sagamoyo kwa mtazamo wa Kenga na Sudi.
  • Thibitisha kwa kutoa mifano namna kushurekea uhuru wa miaki sitini ni kinaya.
  • Kwa maoni yako,keki ya taifa inaashiria nini?
  • Eleza maana ya methali “ukitaka kula asali kaa na nyuki” kulingana na tendo hili.
Content Protection by DMCA.com
Share this;
kigogo

Swali la Dondoo: Kigogo

Tamthilia ya Kigogo-Pauline Kea

“Ameenda kutafuta kiamshakinywa”

a)Eleza muktadha wa dondoo hili. (alama 4)

Haya ni maneno ya Sudi kwa Tunu.Wako barazani mwa nyumba ya Sudi.Ni baada ya Pili kuitisha chakula kwani ana njaa. Tunu anataka kujua alikoenda Ashua. (4×1)

b) Fafanua umuhimu wa anayerejelewa na kauli hii. (alama 8)

  • Ashua ametumiwa kuonyesha wanawake ambao ni waaminifu katika ndoa. Anakataa kushiriki mapenzi na majoka.
  • Ni kielezi cha wanawake ambao ni walezi wema. Anaenda kuwataftia watoto wake chakula baada ya soko kufungwa.
  • Ni mfano wa watu ambao ni wasomi katika jamii. Ashua amesoma na kuhitimu kama mwalimu.
  • Ametumiwa kuendeleza maudhui ya uongozi mbaya. Kupitia kwake tunaona taabu wanazopitia wanasagamoyo baada ya soko kufungwa.Wanakosa chakula.
  • Ametumiwa kuonyesha nafasi ya mwanamke katika jamii. Wanawake ni chombo cha mapenzi.Majoka anataka kushiriki mapenzi na ashua ili ampe msaada.
  • Ametumiwa kuendeleza maudhui ya dawa za kulevya. Kupitia kwake tunatambua kuwa wanafunzi katika shule ya Majoka and Majoka academy hawafunzu,wamegeuka makabeji kwa kutumia sumu ya nyoka.
  • Ni kielelezo cha wanawake wenye bidii. Ingawa hajapata kazi anauza maembe sokoni chapakazi ili kupata riziki.

c) Huku ukitoa maelezo onyesha wahusika wengine wanne wanaompinga msemewa. (alama 8)

  • Ngurumo- huyu ni mfuasi sugu wa Majoka.Anasema hawezi kumpigia kura Tunu.
  • Majoka- huyu ni kiongozi wa sagamoyo. Yeye na Majoka wanapanga jama ya kumkomesha Tunu. Wanamtuma Chopi na vijana wengine kuenda kumwangamiza Tunu.
  • Kenga- huyu ni mshauri mkuu wa majoka. Anasema kuwa lazima waweke kina Tunu vidhibiti mwendo na hatimaye kuwakomesha kabisa.
  • Chopi- ni mlinzi wa majoka, alitumiwa na majoka na kenga kumkomesha Tunu, walipewa amri ya kumwangamiza ingawa walimvunja mguu.

Maswali zaidi


Content Protection by DMCA.com
Share this;

Fasihi Andishi: Kigogo

Onyesho la Kwanza

Tendo la 1&2

Mandhari: kwenye karakana,soko la Chapakazi

Wakati : saa mbili asubuhi

Wahusika : Boza,Sudi,Kombe,Ashua,Kenga,Chopi

Maswali kwa wanafunzi

  1. Kwa nini Boza anatematema mate?
  2. Ashua anafanya kazi gani?
  3. Taja shida wanazopitia sokoni.
  4. Taja mambo yanayoonyesha kuwa Boza,Sudi,Ashua na Kombe ni maskini.
  5. Boza ana msimamo gani kuhusu utawala wa sagamoyo.
  6. Kombe anamaanisha nini anaposema “kuwa moshi utazaa moto”.
  7. Kwa nini mke wa Boza alipewa kandarasi ya kuoka keki?
  8. Thibitisha kuwa mzee kenga ni “mwenye nchi”.
  9. Linganisha sifa za shujaa wa kweli wa Sagamoyo kwa mtazamo wa Kenga na Sudi.
  10. Thibitisha kwa kutoa mifano namna kushurekea uhuru wa miaki sitini ni kinaya.
  11. Kwa maoni yako,keki ya taifa inaashiria nini?
  12. Eleza maana ya methali “ukitaka kula asali kaa na nyuki” kulingana na tendo hili.
Content Protection by DMCA.com
Share this;
0
    0
    Your Cart
    Your cart is emptyReturn to Shop
    Open chat